×

Pejzaż

nr katalogowy: 1

Hayden Henryk

(1883–1970)

Pejzaż
1942


tusz / papier

31,5 × 49,5 cm (w świetle passe-partout)

sygnowany i datowany p.d.: Hayden | 42


Urodził się w zasymilowanej rodzinie żydowskich handlarzy, jako Henryk Hayden-Wurcel. Był jednym z najwybitniejszych malarzy polskiego pochodzenia związanych ze środowiskiem École de Paris. Wyjazd w 1907 roku do stolicy Francji, poprzedził studiami w Warszawskiej Szkole Sztuk Pięknych. Kolejne jego kroki to edukacja w Akademii La Palette, była to wówczas najlepsza uczelnia na Montparnassie, zwana także „kubistyczną”. Od 1908 często wyjeżdżał do Bretanii, kontaktując się tam z Władysławem Ślewińskim. We Francji zamieszkał na stałe. W 1920 odwiedził rodzinę w Polsce, ale jego związki z krajem były dość luźne – z rzadka tylko przesyłał obrazy na wystawy. Wiele natomiast wystawiał we Francji; od 1909 regularnie brał udział w paryskich Salonach, miał też wystawy indywidualne. Artysta podążył w kierunku prokubistycznego porządku kompozycyjnego. Estetyka ta ujawniła wpływy Paula Cézanne’a, a także paryskiej awangardy, do której zbliżyła artystę znajomość z Pablem Picassem i Henrim Matisse’em. Po 1922 roku, zbliżone do poetyki kubizmu syntetycznego prace, ustępują miejsca kolorystycznej wrażliwości artysty. Wówczas powstały portrety i pejzaże oraz neoklasycystyczne ujęcia będące ukłonem Haydena w kierunku sztuki dawnych mistrzów. U schyłku swej twórczości powrócił do rygoru geometrycznej linii, mocnego koloru, zbliżając się tym samym w stronę dekoracyjnej abstrakcji. W 1915 roku powstał jego obraz „Trzej muzykanci”, który można oglądać w muzeum w Lyonie. Przyjmuje się, że to właśnie ten obraz zainspirował Picassa do jego słynnego obrazu o tym samym tytule, który powstał parę lat później.